Gemeentehuis Oosterhout

In het hart van Oosterhout ontstaat een toekomstgericht gemeentehuis met een duidelijke ambitie voor de binnenstad. Door winkelcentrum Arendshof 2 te transformeren tot het nieuwe gemeentehuis wordt het een plek waar inwoners, ondernemers, ambtenaren en bestuur elkaar laagdrempelig kunnen ontmoeten. Zo keert de levendigheid in het stadscentrum voor iedereen terug.

Context en ambitie

Het plan voorziet in circa 8.000 m2 voor het gemeentehuis, 7.500 m2 parkeergarage en 2.500 m2 commerciële ruimte. De aanzet is helder: het huidige gemeentehuis voldoet niet meer en de binnenstad kent leegstand. Door winkelcentrum Arendshof 2 geleidelijk te transformeren tot een gemeentelijke ontmoetingsplek wordt levendigheid en leefbaarheid teruggebracht. Tegelijkertijd wordt het aantal vierkante meters winkeloppervlak, met veel leegstaand, bewust teruggebracht. Het nieuwe gemeentehuis geeft hiermee een passende invulling van de ambities in het stedenbouwkundig plan. In dat plan is veel aandacht voor voetgangers, een fijnmazig netwerk en historische stratenpatronen. EGM levert met het ontwerp van deze transformatie niet alleen een kwalitatief goed gemeentehuis op, maar draagt bovendien bij aan meer levendigheid en vitaliteit in het centrum én aan de verbetering van de publieke dienstverlening.

Stedenbouw en vormgeving

Het gemeentehuis vormt een vliegwiel voor vernieuwing en biedt tegelijk duidelijk publieke functies die inwoners van de gemeente verwachten. Er zijn duidelijke keuzes gemaakt om een ‘gesloten achterkant’ van het gebouw te voorkomen, maximaal aantrekkelijk te zijn vanuit aangrenzende straten en compact te blijven en daarmee op natuurlijke wijze aan te sluiten op de historische kern. De hoofdingang ligt aan de zuidzijde met een voorplein dat de stedelijkheid versterkt. De raadzaal zal vanuit het voorplein duidelijk zichtbaar zijn, symbolisch voor de lokale democratie. Een ‘torentje’ met klok, in het verlengde van de Nieuwstraat, verhoogt de zichtbaarheid en versterkt van publieke karakter van het gebouw. Parkeren en gemeentehuis zijn twee losse en architectonisch verschillende gebouwen. Het helpt om de kleinschalige sfeer van de binnenstad te behouden. Een deel van het winkelcentrum blijft ook na de transformatie herkenbaar, terwijl twee nieuwe hoogwaardige buitenruimtes veel verblijfskwaliteit toevoegen. De bakstenen gevels refereren aan de geschiedenis en de identiteit van de plek.

Ruimte en gebruik

Het ontwerp volgt een helder ruimtelijk programma met drie lagen publieke dienstverlening, semi publieke functies en het ambtenarendomein. Een centraal atrium brengt deze werelden samen en zorgt voor veel daglicht in het gebouw. De plattegrond is zeer zorgvuldig ontworpen zodat samenwerking op natuurlijke wijze wordt gestimuleerd. Het is voor de gemeente ook mogelijk om relatief makkelijk toekomstige aanpassingen door te voeren in de organisatie binnen het gebouw. De voormalige winkelpassage keert bijna onherkenbaar terug en fungeert als sociale kern met koffieplekken en informele ontmoetingsplekken die het menselijke karakter van het ambtelijk werk onderstrepen. De raadszaal is vanaf het voorplein zichtbaar en symboliseert de lokale democratie, terwijl materialen de historische context respecteren en tegelijkertijd een toegankelijke, eigentijdse uitstraling geven.

Duurzaamheid en maatschappelijke waarde

De transformatie van het winkelcentrum naar gemeentehuis zorgt voor de groots mogelijke bijdrage aan de circulaire ambities. Hergebruik van wat er al op locatie is heeft namelijk een veel lagere CO2-footprint dan nieuwbouw. Het casco blijft vrijwel overal bewaard, en indien nodig – bijvoorbeeld voor de raadszaal – wordt een lichte hybride constructie toegepast voor de uitbreiding. Door een compacte bouwopzet blijft de energiebehoefte beperkt. De PV-panelen op het dak leveren voldoende energie voor het nieuwe gemeentehuis. Samen met andere duurzaamheidsmaatregelen leidt dit tot een ontwerp-energielabel A+++++ en een nul-op-de-meterprestatie. De buitengevel bestaat uit hergebruikte bakstenen. Deze stenen geven een prachtig warm en doorleefd beeld. Het levert een mooi contrast op tussen de eigentijdse architectonische vorm en een gebouw dat goed aansluit op de historische context. Het nieuwe gemeentehuis levert veel meer op dan een nieuw functioneel gebouw. Het wordt een levendig centrum dat wonen, werken en ontmoeten samenbrengt, economische impulsen stimuleert en de leefbaarheid van de binnenstad versterkt.

De verwachting is dat de gemeente begin 2026 met de uitvoering kan beginnen. Dat zal in eerste instantie uit sloop- en voorbereidende werkzaamheden bestaan.

Team

EGM architecten: Victor de Leeuw, Vincent Ketting, Frank Morel, Avelien Thoben, Stefan de Kruijf, Meliha Sibonjic–Dedic, Hans de Man, Wessel van Elburg, Marc Wapstra, Emiel Hofman en Dennie Groenendijk. 

^{Impressies: (c) EGM architecten}